İş sağlığı ve güvenliği alanında risk analizi, iş yerindeki tehlikelerin belirlenmesi, değerlendirilmesi ve kontrol edilmesi sürecidir. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu çerçevesinde işverenlere bu konuda önemli yükümlülükler getirilmiştir. İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri sunan Ortak Sağlık Güvenlik Birimleri (OSGB), risk analizinin yapılması ve raporlanmasında kritik bir rol üstlenir.

Risk Analizi Nedir?

Risk analizi, iş yerindeki tüm tehlike kaynaklarının tespiti ve bu tehlikelerin çalışanlara verebileceği zararların değerlendirilmesidir. Bu süreçte;

• Tehlikeler belirlenir,

• Riskler tanımlanır,

• Risklerin gerçekleşme olasılığı ve sonuçları değerlendirilir,

• Risklerin kabul edilebilir düzeye indirilmesi için gerekli önlemler planlanır.

OSGB’nin Risk Analizindeki Rolü

OSGB’ler, işverenlerin iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerini yerine getirmelerine yardımcı olmak amacıyla risk analizi hizmeti sunar. OSGB tarafından yapılan risk analizinin başlıca adımları şunlardır:

1. İş Yerinin İncelenmesi: Çalışma ortamının, kullanılan ekipmanların ve iş süreçlerinin detaylı incelenmesi.

2. Tehlikelerin Belirlenmesi: Fiziksel, kimyasal, biyolojik, ergonomik ve psikososyal tehlikelerin tespiti.

3. Risk Değerlendirmesi: Her tehlikenin oluşma olasılığı ve zarar potansiyelinin değerlendirilmesi.

4. Önlemlerin Belirlenmesi: Risklerin azaltılması için teknik, idari ve kişisel koruyucu önlemlerin planlanması.

5. Raporlama: Tüm bulguların ve önerilerin risk değerlendirme raporunda belgelenmesi.

6. Takip ve Güncelleme: Risk analizi periyodik olarak veya iş yerinde değişiklik olduğunda yenilenir.

Risk Analizinin Önemi

• Çalışan Sağlığının Korunması: Risklerin tespiti ve kontrolü, iş kazaları ve meslek hastalıklarını önler.

• Yasal Uyumluluk: OSGB tarafından yapılan risk analizleri, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na uygunluğu sağlar.

• Verimlilik Artışı: Güvenli iş ortamı, çalışan memnuniyetini ve verimliliği artırır.

• Maliyet Azaltma: İş kazalarının ve hastalıkların neden olduğu maddi kayıpların önüne geçilir.

Risk Analizi Nasıl Yapılır?

OSGB uzmanları risk analizini yapmak için iş yerinde saha incelemeleri yapar, çalışanlarla görüşür ve mevcut belgeleri inceler. Bu veriler ışığında;

• İş süreçleri ve kullanılan malzemeler değerlendirilir,

• Tehlike kaynakları detaylandırılır,

• Risk matrisleri veya benzeri yöntemlerle riskler sınıflandırılır,

• Önleyici ve koruyucu tedbirler belirlenir.

Yasal Mevzuat ve OSGB Risk Analizi

Risk analizi, Türkiye’de İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (6331 Sayılı Kanun) ve İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği ile zorunlu hale getirilmiştir. İşverenlerin bu yükümlülüğünü OSGB’ler üstlenerek profesyonel destek sunar.